gibek-skills: prawo-pl-eli + prawo-eu-eurlex + prawo-pl-saos

Prawo polskie i unijne oraz orzecznictwo z OFICJALNYCH źródeł — zamiast cytowania z pamięci. Cross-tool agent skills (Claude Code + OpenAI Codex) reading Polish primary law from the official Sejm ELI API, EU law from the Publications Office CELLAR/EUR-Lex, and Polish case-law from the SAOS API.

Repo zawiera trzy bliźniacze pluginy/skille (wspólny marketplace gibek-skills, wersjonowane razem):

Plugin / skill	Źródło	Zakres
prawo-pl-eli	API ELI Sejmu	prawo polskie: Dz.U./M.P., teksty jednolite, kodeksy
prawo-eu-eurlex	CELLAR/EUR-Lex	prawo UE: rozporządzenia, dyrektywy, wersje skonsolidowane (CELEX)
prawo-pl-saos	API SAOS	polskie orzecznictwo: SN, TK, sądy powszechne, KIO

prawo-pl-eli

Cytowanie polskich przepisów „z głowy" jest zawodne: ustawy są nowelizowane, sygnatury się mylą, a model potrafi podać brzmienie sprzed kilku zmian. Ten skill sięga do źródła pierwotnego — oficjalnego API ELI Sejmu (Dziennik Ustaw i Monitor Polski) — i pozwala:

• wyszukać akt po tytule / typie / roku / haśle przedmiotowym,
• pobrać metadane (w tym datę wejścia w życie), pełny tekst i TEKST JEDNOLITY,
• wyciąć pojedynczy artykuł (tekst --fragment "art. 299") — pod cytat w umowie lub piśmie procesowym,
• sprawdzić nowelizacje, podstawę prawną i czy akt nadal obowiązuje (narzędzie samo ostrzega przed cytowaniem nieaktualnej wersji),
• zacytować przepis z poprawną sygnaturą Dz.U./M.P. i identyfikatorem ELI.

Pomyślany jako wsparcie pracy nad umowami i pismami procesowymi (tworzenie i analiza) — wszędzie tam, gdzie trzeba odwołać się do przepisów i procedur prawa polskiego.

prawo-eu-eurlex

Ten sam wzorzec dla prawa Unii Europejskiej: silnik eurlex.py odpytuje CELLAR — wspólne repozytorium Urzędu Publikacji UE zasilające EUR-Lex (SPARQL + REST, bez rejestracji i klucza) — i pozwala:

• wyszukać akt po polskim (lub innym) tytule: szukaj "sztucznej inteligencji" --typ REG,
• pobrać metadane z datami wejścia w życie i stosowania (meta 32016R0679 — RODO pokaże obie!),
• znaleźć WERSJE SKONSOLIDOWANE (odpowiednik tekstu jednolitego): skonsolidowany 32006L0112,
• wyciąć pojedynczy artykuł po polsku (lub w 23 innych językach): tekst 02016R0679-20160504 --fragment "art. 28", --pdf zapisuje urzędowy PDF,
• sprawdzić nowelizacje, sprostowania i podstawę traktatową: odniesienia 32016R0679.

Identyfikatorem jest numer CELEX (32016R0679), akceptowana też forma ELI (reg/2016/679). Skille odsyłają do siebie nawzajem: dyrektywa UE → transpozycja → polska ustawa (prawo-pl-eli); polski przepis wdrażający → akt źródłowy UE (prawo-eu-eurlex).

prawo-pl-saos

Trzeci skill domyka komplet: orzecznictwo (judykatura). Silnik saos.py odpytuje publiczne API SAOS (System Analizy Orzeczeń Sądowych) — agregat orzeczeń jawnych: SN, TK, sądy powszechne (SA/SO/SR), KIO — i pozwala:

• znaleźć orzeczenia po frazie, sygnaturze, sądzie, sędzim, powołanym przepisie i dacie: szukaj "odpowiedzialność członka zarządu" --przepis "Kodeks spółek handlowych" --sad SN,
• pobrać pełne orzeczenie po ID: teza/uzasadnienie, powołane przepisy i powołane orzeczenia (z ID do dalszego skoku po linii orzeczniczej): orzeczenie 76341,
• odszukać wyrok po numerze sprawy: sygnatura III CSK 203/09,
• wyciąć fragment długiego uzasadnienia wokół frazy: orzeczenie 76341 --fragment "rękojmia".

Podział ról: treść przepisu → prawo-pl-eli (ELI), jak sądy go stosują → prawo-pl-saos (SAOS). Most między nimi: ustal akt w ELI, potem szukaj --przepis "<akt>" w SAOS. Uwaga: SAOS to baza wtórna (agregat) — sądy administracyjne (NSA/WSA) są w niej praktycznie nieobecne (dla nich: CBOSA, bez API), a do dosłownego cytatu warto zajrzeć do portalu sądu.

Wszystkie skille są w otwartym standardzie Agent Skills (SKILL.md), więc działają w Claude Code i OpenAI Codex. Silniki (scripts/eli.py, scripts/eurlex.py, scripts/saos.py) to czysty Python (tylko stdlib), wszystko read-only.

Wymagania

• Python 3.8+ (tylko stdlib; brak pip install)
• dostęp do internetu (api.sejm.gov.pl, publications.europa.eu, www.saos.org.pl)

Instalacja

Claude Code

/plugin marketplace add jamarpl21/prawo-pl-eli
/plugin install prawo-pl-eli@gibek-skills
/plugin install prawo-eu-eurlex@gibek-skills
/plugin install prawo-pl-saos@gibek-skills

Aktualizacje: /plugin marketplace update.

OpenAI Codex

codex plugin marketplace add jamarpl21/prawo-pl-eli
codex plugin add prawo-pl-eli@gibek-skills
codex plugin add prawo-eu-eurlex@gibek-skills
codex plugin add prawo-pl-saos@gibek-skills

Aktualizacje: codex plugin marketplace upgrade.

Ręcznie / dev (oba narzędzia)

Sklonuj repo i podlinkuj sam katalog skilla (otwarty standard Agent Skills):

git clone https://github.com/jamarpl21/prawo-pl-eli
for s in prawo-pl-eli prawo-eu-eurlex prawo-pl-saos; do
  SKILL="$PWD/prawo-pl-eli/plugins/$s/skills/$s"
  ln -s "$SKILL" ~/.claude/skills/$s    # Claude Code
  ln -s "$SKILL" ~/.agents/skills/$s    # OpenAI Codex
done

Paczka ZIP (offline / pojedyncza sesja)

Każdy tag v* publikuje po jednym zipie na plugin w GitHub Releases (prawo-pl-eli-<wersja>.zip, prawo-eu-eurlex-<wersja>.zip, prawo-pl-saos-<wersja>.zip):

claude --plugin-dir ./prawo-pl-saos-v1.4.0.zip
# albo zdalnie, bez pobierania:
claude --plugin-url https://github.com/jamarpl21/prawo-pl-eli/releases/download/v1.4.0/prawo-pl-saos-v1.4.0.zip

Użycie jako samodzielne CLI (bez żadnego LLM-a)

cd plugins/prawo-pl-eli/skills/prawo-pl-eli && python3 scripts/eli.py <komenda> [...]
cd plugins/prawo-eu-eurlex/skills/prawo-eu-eurlex && python3 scripts/eurlex.py <komenda> [...]
cd plugins/prawo-pl-saos/skills/prawo-pl-saos && python3 scripts/saos.py <komenda> [...]

eli.py (prawo polskie)

Komenda	Opis	Przykład
szukaj	znajdź akt po tytule/typie/roku/haśle	szukaj "Kodeks spółek handlowych" --typ Ustawa --limit 5
meta	metadane aktu (status, wejście w życie, pliki tekstu)	meta DU 2000 1037
tj	znajdź AKTUALNY tekst jednolity (najnowszy oznaczony)	tj DU 2000 1037
odniesienia	nowelizacje, podstawa prawna, tekst jednolity	odniesienia DU 2024 18
tekst	treść aktu; --fragment wycina pojedynczy artykuł; --pdf zapisuje urzędowy PDF	tekst DU 2024 18 --fragment "art. 299"
struktura	spis jednostek redakcyjnych aktu	struktura DU 2024 18 --filtr "Art. 299"

Komendy tekst i tj same ostrzegają, gdy cytujesz z nieaktualnej wersji (istnieje nowszy tekst jednolity / są nowelizacje po t.j.).

Każda komenda przyjmuje --json (surowa odpowiedź API). Sygnaturę można podać w wielu formach: DU 2000 1037, DU/2024/18, "Dz.U. 2024 poz. 18", WDU20240000018, albo DU/2000/1037 (ELI).

eurlex.py (prawo UE)

Komenda	Opis	Przykład
szukaj	znajdź akt po frazie z tytułu (domyślnie PL)	szukaj "sztucznej inteligencji" --typ REG
meta	metadane (typ, wejście w życie / stosowanie, status, ELI)	meta 32016R0679
skonsolidowany	wersje skonsolidowane (odpowiednik t.j.)	skonsolidowany 32006L0112
odniesienia	nowelizacje, sprostowania, podstawa traktatowa	odniesienia 32016R0679
tekst	treść aktu (domyślnie PL); --fragment wycina artykuł; --jezyk, --pdf	tekst 02016R0679-20160504 --fragment "art. 28"

saos.py (orzecznictwo polskie)

Komenda	Opis	Przykład
szukaj	znajdź orzeczenia po frazie/sądzie/sygnaturze/przepisie/dacie	szukaj "rękojmia" --sad SN --przepis "Kodeks cywilny" --limit 5
orzeczenie	pełne orzeczenie po ID (teza, powołane przepisy i orzeczenia, treść); --fragment	orzeczenie 76341 --fragment "rękojmia"
sygnatura	szybkie odszukanie po numerze sprawy	sygnatura III CSK 203/09

--sad: SN | TK | powszechne | admin | KIO. SAOS to baza wtórna — --sad admin zwykle zwraca 0 (orzecznictwo administracyjne: CBOSA, bez API). Każda komenda przyjmuje --json.

Przykładowe przepływy

„co dokładnie mówi art. 299 § 1 Kodeksu spółek handlowych i czy to aktualne?"

python3 scripts/eli.py szukaj "Kodeks spółek handlowych" --typ Ustawa   # → akt bazowy DU/2000/1037
python3 scripts/eli.py tj DU 2000 1037                                  # → AKTUALNY tekst jednolity DU/2024/18
python3 scripts/eli.py tekst DU 2024 18 --fragment "art. 299"           # → sam art. 299 + ostrzeżenie
                                                                        #   o nowelizacjach po t.j.

„czy klauzula powierzenia jest zgodna z art. 28 RODO?"

python3 scripts/eurlex.py skonsolidowany 32016R0679                     # → 02016R0679-20160504 (AKTUALNA)
python3 scripts/eurlex.py tekst 02016R0679-20160504 --fragment "art. 28"  # → art. 28 po polsku

„jak SN podchodzi do odpowiedzialności członka zarządu z art. 299 k.s.h.?"

python3 scripts/saos.py szukaj "odpowiedzialność członka zarządu" \
        --przepis "Kodeks spółek handlowych" --sad SN --limit 5         # → lista orzeczeń SN z ID
python3 scripts/saos.py orzeczenie <id>                                 # → teza + powołane przepisy/orzeczenia

Struktura

.claude-plugin/marketplace.json          # marketplace dla Claude Code (trzy pluginy)
.agents/plugins/marketplace.json         # marketplace dla Codex (Claude czyta .claude-plugin/)
plugins/<plugin>/                        # prawo-pl-eli | prawo-eu-eurlex | prawo-pl-saos — identyczny układ
├── .claude-plugin/plugin.json           # manifest pluginu — Claude
├── .codex-plugin/plugin.json            # manifest pluginu — Codex ("skills": "./skills/")
└── skills/<plugin>/                      # Agent Skills — WSPÓLNE dla obu narzędzi
    ├── SKILL.md
    ├── scripts/eli.py | eurlex.py | saos.py   # silnik (stdlib, read-only)
    └── references/api.md                 # referencja endpointów źródła
tools/validate.py                        # walidator manifestów wszystkich pluginów (używany w CI)
tools/test_eli.py, test_eurlex.py, test_saos.py  # testy jednostkowe silników, offline (używane w CI)
.github/workflows/release.yml            # GitHub Actions: walidacja + testy + ZIP-y release na tagu v*

GitHub Actions (deploy)

• push / PR → tools/validate.py waliduje manifesty WSZYSTKICH pluginów (Claude + Codex), oba marketplace'y i frontmattery SKILL.md; tools/test_*.py testują silniki (offline, bez sieci).
• tag v* → build po jednym zipie na plugin + GitHub Release z paczkami (instalowalnymi przez claude --plugin-dir / --plugin-url).

Wersjonowanie

Wszystkie pluginy są wersjonowane razem (lockstep) — jedna wersja (obecnie 1.4.0) zadeklarowana we wszystkich miejscach, identyczna; tools/validate.py wymusza to w CI:

• plugins/<plugin>/.claude-plugin/plugin.json i .codex-plugin/plugin.json (pole version) — wszystkie pluginy,
• wpisy wszystkich pluginów w obu marketplace'ach (.claude-plugin/marketplace.json, .agents/plugins/marketplace.json),
• frontmattery SKILL.md (pole version),
• scripts/eli.py, scripts/eurlex.py i scripts/saos.py (__version__; CLI: --version).

Wydanie nowej wersji: bump version we wszystkich powyższych → python3 tools/validate.py && for t in tools/test_*.py; do python3 $t; done → git tag v1.x.y → git push --tags.

Ważne zastrzeżenia

• To nie jest porada prawna. Narzędzie pomaga dotrzeć do treści i sygnatury aktu / orzeczenia — interpretacja należy do prawnika.
• Akt OGŁOSZONY ≠ OBOWIĄZUJĄCY. Sprawdzaj wejście w życie/vacatio legis i odnoś przepis do daty zdarzenia/sprawy. Tekst jednolity oddaje stan na legalStatusDate; nowsze zmiany trzeba nałożyć ręcznie.
• Indeksacja bywa opóźniona — brak nowelizacji w API ≠ pewność, że jej nie ma. Przy sprawie na konkretną datę zweryfikuj dodatkowo (np. dziennikustaw.gov.pl, proces legislacyjny).
• Wersja skonsolidowana EUR-Lex ma charakter dokumentacyjny (nie jest tekstem autentycznym) — w piśmie urzędowym wskaż akt bazowy + akty zmieniające.
• SAOS to baza wtórna (agregat orzeczeń jawnych) — nie zawiera sądów administracyjnych (NSA/WSA → CBOSA), świeżość bywa opóźniona, a do dosłownego cytatu zweryfikuj orzeczenie w portalu właściwego sądu.
• Projekt nieoficjalny; korzysta z publicznych API Kancelarii Sejmu, Urzędu Publikacji UE i SAOS (ICM UW / Fundacja ePaństwo).

Licencja

MIT — zobacz LICENSE.